“Zhamanak” Armenian-American Political Daily

Հաջողության բանալին միացյալ ընդդիմությունն է

19:15 Yerevan | 15:15 GMT | Saturday 4 July 2009

Արթուր Խեմչյան

Հաջողության բանալին միացյալ ընդդիմությունն է
«Ժամանակ»-ի զրուցակիցն է ԱԺ «Ժառանգություն» խմբակցության պատգամավոր Վարդան Խաչատրյանը:

-Պարոն Խաչատրյան, անցած ընտրություններից հետո շատերն էին ՀԱԿ վախճանը կանխատեսում, բայց վերջին հանրահավաքը ցույց տվեց, որ ՀԱԿ-ն առավել քան ամուր է կանգնած եւ անգամ համալրված է: Կիսո՞ւմ եք կարծիքը, որ Լ.Տեր-Պետրոսյանին հաջողվեց ինստիտուցիոնալացնել ընդդիմադիր գործունեությունը, որն այլեւս պայմանավորված չէ միայն ընտրություններով:

- Իհարկե, հասարակության մեջ լարումը սոսկ ընտրություններով կամ նախընտրական կրքերով չի պայմանավորված: Այն պայմանավորված է գոյություն ունեցող խնդիրներով, մասնավորապես` արտաքին ու ներքին մարտահրավերներ կամ սպառնալիքներ: Միեւնույն ժամանակ պետք է նշել, որ ՀԱԿ շարքերը համալրվեցին այն անձանցով, որոնք քաղաքական ակտիվության համար հայտնվել էին կալանավայրերում, եւ նրանց ազատ արձակումը չէր կարող ոգեւորություն չառաջացնել թե ՀԱԿ-ի կողմնակիցների, թե ողջ ընդդիմության շարքերում: Միեւնույն ժամանակ շատ դժվար է ասել, թե ինչպիսին կլինի տեւական պայքարում այդ թեկուզ ինստիտուցիոնալիզացված ընդդիմության գոյատեւումը, քանի որ բարդ է առանց տեսանելի, կիրառական բնույթի նպատակակետերի բարձր ակտիվության մեջ պահել զգալի քանակության հասարակության զանգված: Ինտենսիվ գործունեության փուլը միշտ տեսանելի թիրախների ու նպատակների պայմաններում է սկսվում, եւ եթե մենք մտնում ենք մի փուլ, որը ենթադրում է մեկ տարի կամ ավելի սպասում, ապա այդ ժամանակահատվածի համար կիրառական առումով պետք է տեսնել, թե որքանով է հնարավոր լարման մեջ պահել հասարակության զգալի հատված:

- ՀԱԿ-ն ու «Ժառանգությունը» համագործակցության սեփական պլատֆորմներով են հանդես եկել, իսկ ՀՅԴ-ն էլ պատրաստվում է իր տարբերակով հանդես գալ, ու կարծես մեծ է հավանականությունը, որ համագործակցությունը այդ ուժերի միջեւ չի ստացվելու: Արդյո՞ք դա կնշանակի, որ ավարտված են հաջողության հասնելու ընդդիմության հնարավորությունները, այդ թվում նաեւ արտահերթ ընտրությունների միջոցով:

- Չէի ուզենա ամեն բան պլատֆորմներով պայմանավորել: Երկրում ներքին իրավիճակը բավականին հեռու է հանդարտ եւ հարթ լինելուց: Եթե խոսքը վերաբերում է եռակողմ համագործակցության իրատեսական լինելուն, ապա դրա համար նախ պետք է սկսել, որ տեսնենք, թե կիրառական առումով դա արդյունք տալիս է, թե` ոչ: Ինչ վերաբերում է նրան, թե ինչպիսին կլինեն զարգացումները, եթե այդ համագործակցությունից բացակայի ՀՅԴ-ն, ապա ասեմ, որ եթե զարգացումները կրում են համահասարակական բնույթ, նրանք, ըստ էության, որեւէ քաղաքական ուժով արմատապես պայմանավորված չեն: Նրանք ուղղակի կարող են ավելի դանդաղ կամ արագ ընթանալ ուժերի կառուցվածքային լիարժեքության դեպքում: Բայց անաչառ լինենք ու նշենք, որ իսկապես համասարակական բնույթի տեղաշարժերը զգալի չափով պայմանավորված չեն գոյություն ունեցող այդպիսի ուժերով: Նման փոփոխությունները, ինչպիսիք կարող են լինել, ասենք` ԼՂ խնդրի հետ կապված հնարավոր զարգացումները, տնտեսական ճգնաժամի հետեւանքները Հայաստանի վրա, դժվար է ասել, որ պայմանավորված են կոնկրետ կուսակցությունների գոյությամբ:

- Ձեր կարծիքով` հնարավոր պլատֆորմների մե՞ջ է ընդդիմության ու հասարակության հաջողության հասնելու գաղտնիքը, թե՞ դրա մեջ մի փոքր արհեստականություն կա: Եվ եթե դրա մեջ չի հաջողության գաղտնիքը, ապա որտե՞ղ է:

- Որեւէ կերպ չցանկանալով երկորդայնացնել պլատֆորմները, առաջ քաշած հիմնական խնդիրները, որոնց լուծմամբ այս կամ այն ուժը տեսնում է հասարակության հետագա զարգացումը, կցանկանայի նշել, որ այդ պլատֆորմներն, ըստ էության, այն հայտագրերն են, այն համոզմունքների ու հնարավոր թիրախների խումբն է, որով քաղաքական ուժերը պետք է նստեն սեղանի շուրջ եւ այդ սեղանի շուրջ պետք է գործուն խոսակցություն ծավալվի առանձին վերցված այդ թիրախների ու պատկերացումների մասին, որոնք կարեւորվում են այս կամ այն ուժի կողմից: Ինչ վերաբերում է նրան, թե որն է այն յուրօրինակ բանալին, որ կարող է հաջողություն բերել, դա միացյալ ընդդիմության ձեւավորումն է, ուղղակի գործողությունների ճշգրիտ պլանավորմամբ եւ անգամ ժամանակացույցով` իրականացնելու համար այն անցումը, որը կբերի համակարգային փոփոխությունների երկրի ներսում եւ խստագույնս կնպաստի Հայաստանի միջազգային վարկանիշի բարձրացմանը եւ հասարակական արդարացիության հաստատմանը երկրի ներսում:

- Արմեն Ռուստամյանի քայլից հետո, երբ նա ԵԽԽՎ-ում հետեւելով իշխանական պատվիրակներին` հրաժարվեց ստորագրել Զարուհի Փոստանջյանի առաջարկների տակ, արդյո՞ք Դուք չեք վերանայել ՀՅԴ նկատմամբ Ձեր դիրքորոշումը եւ չե՞ք կարծում, որ ընդդիմադիր դաշտում «Ժառանգության» միակ հնարավոր գործընկերը կարող է լինել ՀԱԿ-ը:

- Ես չեմ ցանկանում կոնկրետ այս պահին որակումներ տալ: Ամեն դեպքում մենք ունենք մեր որոշակի հարցերը, որոնք մեր գործընկերներին կուղղենք, երբ հանդիպենք խորհրդարանում, կստանանք նրանց բացատրությունները, եւ միայն դրանից հետո արժե, որ կարծիք հայտնենք: Ճիշտ չէ մեկ վարքագծային էլեմենտով որոշել, թե այս կամ այն ուժը կամ անձը ընդդիմադիր է, թե` ոչ:

- ՀԱԿ-ի ու «Ժառանգության» միջեւ ոչ ֆորմալ համագործակցության փորձ արդեն կա: Որքանո՞վ է դա արդյունավետ, եւ չե՞ք կարծում, որ պետք է ֆորմալիզացնել այդ հարաբերությունները:

- Մենք ՀԱԿ-ի հետ ունեցել ենք համագործակցության, պայմանական ասած, երկու փուլեր` նախագահական ընտրությունների եւ համեմատաբար ավելի թույլ համագործակցություն Երեւանի ավագանու ընտրությունների ժամանակ: Իհարկե, առաջին փուլն անհամեմատ ավելի արդյունավետ էր, երբ գոյություն ուներ ճշգրիտ եւ նպաստավոր դինամիկա կատարվող գործողությունների առումով, կար միասնական ճակատ, հնարավոր միջոցառումների եւ գործողությունների համադրում ու պայմանավորվածություններ, եւ ողջ հասարակությունն էլ տեսավ, թե ինչ նշանակություն կարող է ունենալ ձեւավորվող միասնականությունը, երբ այն մուտք է գործում ֆինիշային փուլ: Ներկայումս նույնպես ավելի նախընտրելի կլինի ընդհանուր հայտարարի գալ եւ կազմակերպչական խնդիրների մի զգալի մասը լուծած լինել նախքան հաջորդ զարգացումների փուլերը: Բայց թե որքանով դա կստացվի, դժվար է ասել, քանի որ տեսանք, որ, ասենք, քաղաքապետի ընտրությունների փուլում որոշ բաներ չստացվեցին: Այնպես որ, այստեղ եւս մենք ապահովագրված չենք ընդհանուր ընդդիմության համար անցանկալի նեգատիվ զարգացումներից:

Վերլուծական
Ո՞վ «կասի» ապագան Կովկասի

Ո՞վ «կասի» ապագան Կովկասի

Մինչ հասարակությունն ապրում է ներքաղաքական աշնան սպասումներով` կանխատեսելով, թե ինչ է լինելու...

Քաղաքական
Հատեցին շփման գիծը, որպեսզի ցույց տան, որ այն սահման չէ

Հատեցին շփման գիծը, որպեսզի ցույց տան, որ այն սահման չէ

ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահներ Բեռնար Ֆասյեն` Ֆրանսիա, Իգոր Պոպովը` ՌԴ եւ Ռոբերտ Բրադկեն` ԱՄՆ, երեկ հատել են...

Աշխարհ
Յոթ երգ` ութ բանի մասին

Յոթ երգ` ութ բանի մասին

Արժույթի միջազգային հիմնադրամի առաքելության ղեկավար Մարկ Լյուիսը երեկ, փաստորեն, արդարացրել է Հայաստանի...

Արխիվ

Copyright © 2004–2010 — “Zhamanak” Armenian-American Political Daily. All rights reserved.

Reproduction in whole or in part without permission is prohibited.